SpaarStudio
Basis6 min lezen

Rente-op-rente: waarom vroeg beginnen alles verandert

Samengestelde rente is de motor onder elk FIRE-plan. Een rekenvoorbeeld laat zien waarom de eerste ingelegde euro veel meer waard is dan de laatste.

Je hebt het vast eens gehoord: bij beleggen verdien je niet alleen rendement over je inleg, maar ook rendement over je eerdere rendement. Dat heet samengestelde rente, of in gewone taal: rente-op-rente. Het klinkt saai, maar het is letterlijk de reden dat FIRE bestaat.

Een tientje dat een tientje maakt

Stel je legt €100 in tegen 7% per jaar. Na een jaar heb je €107. Het jaar daarna verdien je geen 7% over €100, maar over €107 — dus €7,49. Het verschil lijkt verwaarloosbaar, en in het begin is dat ook zo. Maar je doet het dertig jaar achter elkaar, en dan gebeurt er iets wat de meeste mensen onderschatten.

Leg je €200 per maand in tegen gemiddeld 7% per jaar, dan heb je na 30 jaar zo'n €243.000 staan. Je hebt zelf maar €72.000 ingelegd — de rest, ruim €170.000, is rendement op rendement. Reken je eigen variant door in de samengestelde rente calculator.

Tijd telt zwaarder dan bedrag

Het venijn zit in de staart. De grootste groei zit niet aan het begin maar aan het eind, omdat je vermogen tegen die tijd zo groot is dat zelfs een gemiddeld beursjaar duizenden euro's oplevert. Daarom is wie op zijn 25e begint met een klein bedrag vaak beter af dan wie op zijn 40e met het dubbele begint.

De eerste euro die je inlegt heeft de langste tijd om te groeien — en is daarmee je waardevolste euro.

De vuistregel van 72

Wil je snel inschatten hoe lang je geld erover doet om te verdubbelen? Deel 72 door je rendement. Bij 7% rendement: 72 / 7 ≈ 10 jaar. Bij 4% duurt het 18 jaar. Het is geen exacte wetenschap, maar handig om uit je hoofd mee te rekenen.

De keerzijde: kosten en inflatie doen het omgekeerde

Rente-op-rente werkt ook tégen je. Een fonds dat 1,5% per jaar aan kosten rekent in plaats van 0,2% lijkt een klein verschil, maar over dertig jaar eet het tienduizenden euro's op — zie het effect in de fondskosten-calculator. Hetzelfde geldt voor inflatie: die holt je koopkracht uit volgens precies dezelfde wiskunde, alleen dan de verkeerde kant op. Reken daarom altijd met een reëel rendement, dus ná inflatie.

Veelgestelde vragen

Met welk rendement kan ik rekenen?
Voor een wereldwijd gespreide aandelenportefeuille wordt vaak met 6% tot 8% bruto per jaar gerekend op de lange termijn. Trek je daar inflatie en kosten van af, dan houd je reëel grofweg 4% tot 6% over. Gebruik liever een voorzichtige aanname dan een optimistische.
Werkt rente-op-rente ook op een spaarrekening?
Ja, maar de rente op spaargeld ligt meestal lager dan de inflatie. Daardoor groeit je saldo nominaal wel, maar verlies je reëel koopkracht. Voor groei op lange termijn wordt daarom vaak naar beleggen gekeken.